Z ҮЕИЙНХНИЙ СААД БЭРХШЭЭЛИЙГ ДАВАН ТУУЛАХ ЧАДВАРЫН СУДАЛГАА
Keywords:
копинг, стрессор, хамгаалах механизм, сэтгэл хөдлөлAbstract
Нийгэм, соёл, техник технологи, экологийн хурдацтай өөрчлөлтийн
нөлөөгөөр хүмүүсийн ажил, амьдралын хэв маяг эрс өөрчлөгдөж, түүнийг дагаад сэтгэл зүйн
стресст өртөх магадлал мөн нэмэгдэж байна. АНУ-ын сэтгэл судлалын нийгэмлэгээс жил бүр
явуулдаг стрессийн түвшинг тодорхойлох 2018 оны судалгаагаар бусад нийгмийн үеүдээ
бодоход Z үеийнхэн (23%) хамгийн өндөр хувиар сэтгэл гутралаар оношлогдож эмнэлзүйн
болоод сэтгэл зүйн үйлчилгээнд хамрагдсан байсан ба 2021 онд цар тахалын үед энэ үзүүлэлт
37% болж өсчээ. Монгол улсын үндэсний статистикийн хорооны тайланд тусгагдсанаар манай
улсад жилд дунджаар 450 орчим хүн (дийлэнх нь 23-39 насныхан буюу Z болон Мянганы
үеийнхэн) амиа хорлож байгаа ба ДЭМБ-ын статистикт энэхүү үзүүлэлтээр Монгол улс
дэлхийд 3-т эрэмбэлэгдэж байна. Энэхүү судалгааны ажлаар нийгмийн тухайлсан нэг үе болох
Z үеийхний нийгэм-сэтгэл зүйн онцлогийг онолын болон харьцуулсан дүн шинжилгээ хийх аргаар
тодорхойлон гаргаж, тэдний саад бэрхшээлийг даван туулах арга зам, стратегийн асуудлыг
COPE Inventory Scale аргаар судласан болно.
References
[1] Ганзориг Ө., Лхагважаргал Б., Эрдэнэбилэг Ж., Гэрэлтуяа З. Монголын нийгмийн
үеүдийг тодорхойлох судалгаа. УБ., 2020
[2] Deloitte Global Talent. Millennials, GenZ and mental health. Jun 2020.
https://www.nweurope.eu/media/11341/millennials_genz-and-mental-health_global
survey_deloitte2020.pdf
[3] dictionary.apa.org/coping
[4] Dorsey J. Generational Difference. 2020 https://genhq.com/category/generations/millennials
aka-gen-z/
[5] Kane S. The balance careers. 2017 https://www.thebalancecareers.com/common
characteristics-of-generation-y-professionals-2164683
[6] Snyder C.R. Coping: The psychology of what works. 1999
https://books.google.mn/books?hl=en&lr=&id=WcznCwAAQBAJ&oi=fnd&pg=PR13&dq=coping+p
sychology&ots=lXDptPWD3C&sig=Z7JDfGAr7xhN_GeWMMoEELQcDRU&redir_esc=y#v=onepa
ge&q=coping%20psychology&f=false
[7] The Center for Generational Kinetics. USA. 2007
[8] Walinga J., Stangor C. Introduction to Psychology. Chapter 16.
https://opentextbc.ca/introductiontopsychology/chapter/15-2-stress-and-coping/
[9] Zeidner M., Endler N.S. Handbook of coping: theory, research, applications. 1995
https://books.google.mn/books?hl=en&lr=&id=IZWHsi0DwZIC&oi=fnd&pg=PA3&dq=related:bV1j
RPcvawQJ:scholar.google.com/&ots=ZN5YgG307q&sig=gtmwImTH1AO
L8XUmYFWhoWO9Vc&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false